Skyscraper large

تب افشاگری در نظام بانکى

+654dgdfg-علی جلالی - ali jalali

علی جلالی

روزگذشته خبرگزاری دانشجویان ایران در گزارشی با انتقاد از بحث های غیرکارشناسی و ورود افراد دور از تخصص به مقوله نقد بانکداری و نحوه عملکرد بانکها، نوشت:”انحلال” و”فساد”؛ دو واژه‌ای که وجودشان می تواند برای ازهم پاشیدگی یک نظام بانکی کافی باشد این روزها به راحتی در دهان افراد کارشناس و غیرکارشناس می چرخد و آنقدر بی ملاحظه برچسب آن به هر بانک و موسسه ای می خورد که عموم مردم را حتی نسبت به معتبرترین بانکها هم بی اعتماد کرده است.”

ایسنا در این گزارش با اشاره به اعلام نظر و پرده برداری برخی نمایندگان از جلساتی که پیرامون بانکها به طور محرمانه برگزار شده و همچنین برخی اظهارات مسئولان، روند فعلی را عامل ایجاد شوک در شبکه بانکی دانست.

انگ انحلال 

به نوشته این خبرگزاری، حدود ۱۰ روز پیش یکی از نمایندگان از قرار گرفتن انحلال یک بانک خصوصی در دستور کار بانک مرکزی خبر داد و به سرعت به یکی از محورهای اصلی در رسانه ها و شبکه های اجتماعی تبدیل و گمانه زنی ها در مورد اینکه کدام بانک خصوصی در حال انحلال است، شروع شد. در این بین کسانی که حتی نسبت به بانکی که می توانست سوژه این خبر باشد، اطمینانی نداشتند نام هر بانکی که دم دست تر بود و یا احتمال می دادند که شاید آن باشد را عنوان و در فضای مجازی در صدر اخبار خود قرار دادند. جالب آنکه گاهی اسامی برخی از بانکهایی مطرح می شد که در آستانه دریافت مجوز بانک مرکزی قرار داشته و بیشتر مراحل آن را نیز طی کرده بودند.

اما در حالی که مردم و برخی رسانه‌ها در شک و تردید برای بانک در حال انحلال بودند در اظهاراتی دیگر نام موسسه ای عنوان و اعلام شد که بانک مرکزی در حال بررسی موضوع انحلال آن است. این اعلام اسم انگار آب سردی بود که به شبکه بانکی ریخته شد و تکلیف مردم که به دنبال خروج سپرده هایشان از بانکهای خصوصی بودند را روشن کرد.

در همین هیاهو بانک مرکزی اطلاعیه ای صادر و با رد خبرها و تحلیل هایی که از سوی رسانه ها و افراد مختلف مطرح شده بود اعلام کرد که مرجع قانونی در مورد انحلال و برخورد قانونی با بانک‌ها و موسسات اعتباری بانک مرکزی است و این بانک در زمان مناسب و پس از طی هر مرحله از اقدامات قانونی نسبت به اطلاع‌رسانی دقیق اقدام خواهد کرد.”

و اما تخلف ۱۲ هزار میلیاردی

به نوشته ایسنا، این در حالی است که چندی بعد رییس کل بانک مرکزی نیز هر شایعه ای در این رابطه را رد کرد و با وجود اینکه تاکید داشت بانک مرکزی به طور جدی در مسیر ساماندهی و نظارت بر بانکها و موسسات مالی و اعتباری حرکت می کند و حتی اگر لازم باشد موارد متخلفی که اصلاح پذیر نیستند را منحل هم می‌کند، به صراحت اعلام کرد که این بانک تصمیم به انحلال هیچ بانکی نداشته و خیال سپرده‌گذاران نسبت به این موضوع راحت باشد و حتی اگر هم قرار به انحلال باشد بانک مرکزی از منافع مردم دفاع خواهد کرد.

همچینین در حالی سازمانهای مسوول نسبت به انتشار هرگونه خبری که می توانست موجب تشویش اذهان عمومی و بی اعتمادی شود هشدار دادند که هنوز سایه انحلال از شبکه بانکی رد نشده، وزیر اقتصاد در نشستی خبری خود از کشف فساد ۱۲ هزار میلیاری در شبکه بانکی خبر داد.

به نوشته ایسنا، هر چند که افشای این مساله با توضیحات سیف -رییس کل بانک مرکزی- همراه شد و موضوع تمام شده‌ای به نظر می رسید؛ اما به هر حال یادآور اختلاس ۳۰۰۰ میلیاردی چند سال اخیر بوده و اعتماد عمومی به شبکه بانکی را بار دیگر تحت الشعاع قرار داد.

همچنین در توضیح این موضوع اعلام شد که کلیه عوامل فساد ۱۲ هزار میلیاردی شبکه بانکی شناسایی شده و تحت پیگیری قرار دارند، به طوری که یک نفر بازداشت و چند نفر با قید وثیقه در شرف محاکمه قضایی قرار گرفته‌اند. ضمن این‌که کل منابع وصول شده و جریمه با نرخ ۳۴ درصد محاسبه و در شش قسط پرداخت خواهد شد که قسط آخر در دی ماه وصول می‌شود.

بازگشایى پرونده‌اى که بسته شد 

بنا بر این گزارش، تا این مرحله نه تنها بانک یا موسسه ای منحل و نتیجه بررسی ها در این مورد نهایی نشده، بلکه فساد ۱۲ هزار میلیاردی هم به روایت مدیران اقتصادی مساله‌ای تمام شده بوده و منابع آن نیز دریافت و به شبکه بانکی برگشته است؛ براین اساس به نظر نمی رسد طرح هر دو مورد که نه از سوی مردم بلکه از زبان خود مسئوولان چندان ضروری بود، چرا که درنهایت ذهن سپرده‌گذاران را درگیر امنیت شبکه بانکی و محل سرمایه گذاری خود کرد و اعتماد و وجهه بانکها به‌ویژه بانکهایی که نامشان مطرح شد را تحت تاثیر قرار داد؛ مسایلی که طرح غیر حرفه ای آن چندان هم مورد پذیرش بانکداران و کارشناسان بانکی قرار نگرفت.

بانکها به سوى ورشکستگی 

ایسنا در ادامه مطلب خود با اشاره به اظهارات یکی از مدیران عامل بانکها به نقل از وی اعلام اسامی بانک ها را امری نادرست عنوان کرده و این امر را سبب ایجاد مشکلات برای بانک یا موسسه دانست و نوشت:”واقعا نمی دانم که در این اوضاع اقتصادی و در ماههای پایانی سال چرا باید مسایلی که می تواند بین بانکها و بانک مرکزی حل و فصل یا حتی هر تصمیم دیگری در مورد آن گرفته شود این طور علنی مطرح شود.”

وی با اشاره به اینکه بانکها و موسسات پولی و بانکی با هر عنوانی که فعالیت می کنند با یک یا چند نفر درگیر نیستند افزود: “این ها حداقل چند صد هزار یا حتی میلیون ها سپرده‌گذار دارند که موج‌های این چنینی موجب خروج سرمایه و کشاندنشان به مرحله ورشکستگی آنها را هم فراهم می‌کند.”

این مدیر بانکی رفتار بانک مرکزی در یکی دو سال اخیر در رابطه با ساماندهی بانکها و موسسات مالی اعتباری را منطقی و رو به جلو دانست و بیان کرد که در این حالت دیگر نیازی نیست که چنین فضاهایی ایجاد شده و به بازار پولی شوک وارد شود.

وی با بیان اینکه در دنیا هم حتی اگر به هر دلیلی بانکی دچار مشکل شود روشی که اخیرا در کشورمان شاهد بودیم را به هیچ عنوان انتخاب نمی‌کنند، ادامه داد: “به عنوان نمونه در سال ۲۰۰۶ که بحث ورشکستگی بانکها پیش آمد، فدرال رزرو بسیار عاقلانه مساله را ساماندهی و از بحرانهای پیش رو جلوگیری کرد.”

نیازمند آرامش هستیم

بنابراین گزارش، وی همچنین با تاکید بر اینکه اقتصاد ما نیازمند آرامش است افزود: “بنابراین نباید به هر دلیلی که می‌تواند سهوی بوده یا از روی غرض‌ورزی باشد، موج‌های این گونه در شبکه بانکی به راه افتد که نظم و آرامش را به هم بریزد. این درحالی است که ورود به این موضوع و اعلام نظر نهایی با بانک مرکزی بوده و تاکنون نیز توانسته به نحو مناسبی آن را مدیریت کند.”

این مدیر بانکی با بیان اینکه ما معتقد به شفاف سازی در زمانی که مساله‌ای نهایی می‌شود، هستیم تاکید کرد: “این‌که افرادی غیر از مرجعیت بانک مرکزی به خود اجازه می‌دهند مسائلی را در رابطه با یک موسسه یا بانک مطرح و کسانی دیگر آن مسائل را تحلیل کنند، رفتاری چالش برانگیز است.”

خطری که دومینوی بانکی را تکان داد

ایسنا در ادامه گزارش خود نوشت:”اما کارشناسان بانکی نیز نظر مثبتی در رابطه با اتفاقات و اخبار منتشره در رابطه با شبکه بانکی ندارند، به طوری که در یکی از موارد حسینی هاشمی-مدیرعامل سابق بانک صادرات- به راه افتادن چنین جریانهایی را کار بسیار خطرناکی دانست و معتقد است که شبکه بانکی از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده و قابل شوخی نیست و  این اتفاقات اعتماد عمومی را نسبت به بانکها و سازمانهای پولی مخدوش می‌کند.”

وی پیوستگی ساختار شبکه بانکی را به دومینو تشبیه کرد و گفت: “اگر فقط یک بانک و اعتماد به آن دچار اختلال شده، بلرزد و بریزد بقیه بانکها نیز تحت تاثیر آن قرار می گیرند و سلب اعتماد می شوند، چرا که نگاه کلی به این مجموعه تغییر خواهد کرد.”

این کارشناس امور بانکی ادامه داد: “قانون نانوشته ای در دنیا وجود دارد که می گوید بانکها چتر یکدیگرند و این بدان معناست که اگر یک بانک متزلزل شده و در مرحله انحطاط قرار گیرد، بقیه بانکها برای بازگشت اعتماد و بقای آن تلاش خواهند کرد، به طوری که برای آن سپرده گذاری می‌کنند، دارایی هایش را می خرند و همه جانبه مورد حمایت قرار می‌دهند که این به آن بر می‌گردد که بانکها مانند مویرگهای بدن در کل کشور گسترده شده و اگر یکی تحریک شود کلیه آنها تحت تاثیر قرار می‌گیرند.”

انحلال بانکها بعید است

به نوشته ایسنا، وی با تاکید بر اینکه انحلال بانکها تا حدودی بعید به نظر می‌رسد تاکید کرد: “اما بانک مرکزی در راستای مقررات و انتظامات خود برای اصلاح بانکها با آنها برخورد می‌کند که این هم نیازی به بازگو کردن نداشته و روال معمول است.”

افشاء ضرورتی نداشت

همچنین حسینی هاشمی در ادامه افشای فساد ۱۲ هزار میلیاردی بانکی را نیز مورد اشاره قرار داد و افزود: “با توجه به اینکه این مورد نیز کشف شده، مورد رسیدگی قرار گرفته و منابع آن هم بازگشته، بنابراین دیگر دلیلی برای رسانه ای شدن آن وجود نداشت چرا که اولا در همه نظام های بانکی دنیا ممکن است چنین مسایلی ایجاد و کشف شود که امری طبیعی است؛ در عین حال که این جزئی از وظایف بانک مرکزی و مراجع رسیدگی است، بنابراین لزومی به بیان عمومی آن که موجب سلب اعتماد مردم از شبکه بانکی می‌شود وجود نداشت و اگر هم این گونه است باید کاملا شفاف بیان شود.”

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large