Skyscraper large

ایران و جنگ نفتی آمریکا و عربستان؟

+654dgdfg-علی جلالی - ali jalali

علی جلالی

این روزها خبر کاهش قیمت نفت در جهان و تلاش تولید کنندگان برای رقابت در بازار، سطر خبرهای اقتصادی را به خود اختصاص داده و به نوشته منابع خبری، این امر باعث بروز اختلافاتی هم میان اعضای اوپک شده است.

این اتفاق در کشور ما هم اثرات و واکنش های خود را داشت، تا جاییکه با توجه به مشکلات اقتصادی و کمبود منابع درآمدی در کشور و همچنین وابستگی شدید اقتصاد و توسعه کشور به درآمد ارزی، زمینه را برای ابراز نگرانی و حتی عصبانیت برخی مسوولان و فعالان اقتصادی و سیاسی در کشور فراهم کند.

چندی پیش برخی اصولگرایان حاضر در مجلس شورای اسلامی، با گرایش همیشگی خود، کاهش قیمت نفت را حاصل سیاست های خصمانه عربستان سعودی دانسته و این امر را هماهنگی دولت عربستان با قدرتهای جهان عنوان کرده و حتی برای تحت فشار قرار دادن مذاکرات هسته ای نیز، این اتفاق را نشانه عدم صداقت آمریکا و عربستان و اتحاد شوم آنها علیه ایران خواندند.

اما با گذشت زمان و حضور اعضای اوپک و مطرح شدن اخبار و نظرات کارشناسان و همچنین اعلام موضع برخی مدیران نفتی در کشورهای تولید کننده، واقعیت امر مشخص شده و به نوشته آخرین تحلیل های موجود، سیاست موجود برای رقابت با تولید نفت شیل آمریکا بوده که با تکنولوژی جدید زمینه استخراج نفت را از لایه های ماسه ای را که پیش از این مشکل بود، به راحتی فراهم کرده است.

عربستان در آخرین نشست اوپک از اعضاء خواست تا به ضمانت و قول او از افزایش قیمت خودداری کنند تا بلکه جلوی به صرفه بودن تولید نفت شیل در آمریکا را بگیرند.

ظاهرا صحبت ها بر سر اتحاد عربستان و آمریکا کاملا برعکس از آب در آمد و به خوبی مشخص شد که عربستان بر سر منافع ملی خود و سهم اوپک در بازار نفت با هیچ دولت و نظام سیاسی رودربایستی نداشته و امروز علی رغم نیاز خود به نزدیکی با آمریکا، وارد رقابتی تنگاتنگ شده تا بلکه جریان قدرت گیری آمریکا در صحنه بازار نفت را به کندی بکشاند.

اگر چه آمریکا با تکنولوژی جدید خود سنگینی بازار و اعتبار نفتی خود را بالا می برد، اما ظاهرا عربستان به امید کاهش این تأثیرگذاری، خواستار همکاری دیگر کشورهای فقیر اوپک در تعیین نرخ های آتی آنهم کمتر از نرخ پیشین شد.

شاید در این اخبار و تحلیل های منتشر شده دو نکته بیش از همه توجه ایرانیان را به خود جلب می کند، ابتدا اینکه کشور عربستان در پی کاهش نفوذ و جایگاه ایران در اجلاس اوپک به جایگاهی قدرتمند دست یافته و امروز هم با توجه به پشتوانه نفتی و مالی که پیش از این و در سال های گذشته مدیریت کرده است، به جنگ قیمت ها با آمریکا رفته و حتی به اصرار اعضای خود را وادار به همکاری می کند.

اما نکته دومی که بیش از همه برای ایرانیان مهم خواهد بود اینکه در طی سال های گذشته که این کشور بیشترین درآمد نفتی خود را در طول تاریخ خود داشته، متأسفانه با اتخاذ سیاست های نامناسب و فاجعه بار، نه تنها قدرت و جایگاه ایران را در بازار اوپک و نفت جهان کاهش داده، بلکه در داخل نیز به دلیل فسادهای کلان، ریخت و پاش ها و همچنین سوء مدیریت های گسترده، هیچ پشتوانه ای برای گذر از وضعیت فعلی و مشارکت در رقابت نفتی و یا حتی به گفته خود آنها جنگ نفتی با آمریکا نمانده است.

رقابت عربستان با نفت شیل آمریکا

همچنین وزیر نفت عربستان در این نشست به دیگر اعضای اوپک گفت که آنها باید با توسعه نفت شیل آمریکا مبارزه کنند. علی النعیمی همچنین با هدف کاهش قیمت‌ها و تضعیف سوددهی تولیدکنندگان آمریکایی، با کاهش تولید اوپک مخالفت کرد. وی در این نشست برنده مباحثات با وزرای نفت کشورهای فقیرتر این سازمان نظیر ونزوئلا و الجزایر بود که به دنبال کاهش تولید برای بالا بردن قیمت ها بودند.

به نوشته ایسنا، این کشورها که خود آماده کاهش تولید نبودند تصمیم گرفتند که با عربستان و متحدان ثروتمندش درگیر نشوند و سرانجام تسلیم فشار النعیمی شدند.

تضمین عربستان به اعضای اوپک

بنابراین گزارش، یک منبع آگاه پس از این نشست گفت: “النعیمی درباره رقابت بر سر سهم بازار با آمریکا صحبت کرد و آنهایی که خواهان کاهش تولید بودند متوجه شدند که هیچ راهی برای رسیدن به آن ندارند زیرا عربستان به دنبال رقابت بر سر سهم بازار است.”

نماینده یکی از کشورهای حاشیه خلیج فارس در اوپک گفت: نعیمی به اعضا تضمین داد که قیمت نفت هر زمان که تقاضا بالا برود احیا خواهد شد. وی تاکید کرد که اگر اوپک تولید خود را کاهش دهد سهم بازار را از دست خواهد داد.”

نماینده دیگری گفت: “رسیدن برای یک تصمیم نهایی که همه را متقاعد کند زمان زیادی برد.”

تحلیلگران و فعالان بازار نفت به طور ضمنی گفته اند که چند ماه طول می کشد که این تصمیم روی تولید نفت آمریکا تاثیر بگذارد.

قمار النعیمی، برد یا باخت اوپک؟

به نوشته این خبرگزاری، برخی از نمایندگان اوپک گفتند که نسبت به موفقیت آمیز بودن قمار النعیمی اعتقادی ندارند و یکی از آنها این سوال را مطرح کرد که اگر اوپک به دنبال کاهش تولید شیل آمریکا است، این تصمیم تا چه اندازه موثر خواهد بود؟

براین اساس، یکی از نمایندگان اوپک که به دنبال کاهش تولید بود گفت: “‌فکر می‌کنید ما متقاعد شدیم؟ این طور نیست ولی چه کار می‌توانستیم انجام دهیم؟”

عبدالله البدری، دبیرکل اوپک نیز تایید کرد که اوپک وارد یک جنگ بر سر سهم بازار شده است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا اوپک به افزایش تولید آمریکا واکنش نشان داده است گفت: “بله، ما واکنش نشان دادیم. ما سقف تولید را بدون تغییر حفظ کردیم و این پاسخ ماست.”

اعضای اوپک در این نشست تصمیم گرفتند که تولید خود را روی سقف ۳۰ میلیون بشکه در روز حفظ کنند که دستکم یک میلیون بشکه بالاتر از برآوردهای خود اوپک برای تقاضای این سازمان در نیمه اول سال آینده است.

تحلیلگران می‌گویند تصمیم مبنی بر عدم کاهش در میان کاهش شدید قیمتهای نفت به معنی تغییر استراتژی اوپک است.

یاسر الغندی تحلیلگر نفتی گفت: “اوپک مشخصا ۳۰ میلیون بشکه در روز را به عنوان تولید خود تثبیت کرده است. زمان مشخص خواهد کرد که چه کسی پیروز می‌شود.”

نماینده یکی از کشورهای که خواهان کاهش تولید بود گفت: “‌اوپک اعتبار خود را از دست داده است. من نمی دانم تلاش برای خارج کردن نفت شیل از بازار چه مقدار عملی می‌شود.”

پیش بینی تحلیلگران

ایسنا همچنین در مطلبی دیگر به پیش بینی تحلیلگران و کارشناسان صنعت نفت در مورد نرخ نفت در نیمه سال آتی روند کاهش قیمت را تا کمتر از ۶۰ دلار اعلام کرد.

به نوشته این گزارش، فعالان می‌گویند قیمت نفت در نیمه اول سال آینده میلادی کف ۶۰ دلاری را تجربه خواهد کرد.

براین اساس، ایگور سچین رییس شرکت روسنفت هم اعلام کرد که قیمت نفت تا پایان نیمه اول سال آینده ممکن است به ۶۰ دلار یا کمتر برسد. اطلاعات بازار نشان می دهد فعالان برای اوایل سال آینده روی نفت برنت ۶۵ دلاری حساب باز کرده اند.

همچنین موسسه گلدمن ساش پیش‌بینی کرده که نفت برنت احتمالا برای یک دوره کوتاه به ۶۰ دلار خواهد رسید و قیمت ۷۰ تا ۷۵ دلاری نفت آمریکا باعث خواهد شد که تولیدکنندگان آمریکایی حفاری‌های خود را کاهش دهند.

بانک بی ان پی پاریباس فرانسه هم پیش بینی خود برای قیمت نفت برنت را در سال آینده با ۲۰ دلار کاهش به ۷۷ دلار و نفت آمریکا را نیز با ۱۸ دلار کاهش به ۷۰ دلار رساند.

اوگن وینبرگ رییس تحقیقات بازار در کامرزبانک فرانکفورت گفت: “بازار نفت به دنبال یک الگوی جدید و یک محدوده جدید برای قیمت‌ نفت است که همه به دنبال پیش‌بینی آن هستند.”

تأثیر بازار بر نفت آمریکا

به نوشته ایسنا، نفت سبک آمریکا برای تحویل در ماه ژانویه روز جمعه با هفت دلار و ۵۴ سنت کاهش در هر بشکه به ۶۶ دلار و ۱۵سنت در هر بشکه سقوط کرد و به پایین‌ترین قیمت پنج سال اخیر رسید. آخرین باری که بازار کاهش ۱۰ درصدی قیمت نفت را تجربه کرده بود مارس ۲۰۰۹ بوده است.

همچنین نفت برنت دریای شمال با دو دلار و ۴۳ سنت کاهش در هر بشکه به ۷۰ دلار و ۱۵ سنت در هر بشکه رسید. نفت برنت در معاملات روز گذشته برای ساعاتی قیمت ۶۹ دلار و ۷۸ سنت را نیز تجربه کرد که پایین ترین قیمت از می ۲۰۱۰ تاکنون بود. نفت برنت تنها در ماه نوامبر ۱۸ درصد کاهش قیمت را تجربه کرده است. این پنجمین ماه متوالی است که قیمتها کاهش می‌یابد و طولانی‌ترین روند کاهشی از زمان بحران مالی سال ۲۰۰۸ تاکنون است.

نفت برنت از ماه ژوئن تاکنون به دلیل افزایش تولید نفت شیل آمریکا و رشد کند اقتصاد جهانی که به کاهش تقاضا منجر شده، حدود ۴۰ درصد ارزش خود را از دست داده و از ۱۱۵ دلار در هر بشکه به مرز ۷۰ دلار رسیده است.

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large