Skyscraper large

مشکلات ناشران و امید به تدابیر دولت

df56g444f

عکس از فارس

روشنک آسترکی

اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران که از سال ۱۳۳۶ به طور رسمی کار خود را آغاز کرده است، جدید‌ترین انتخابات هیات مدیره خود را در سال ۹۳ برگزار خواهد کرد. به گزارش مهر در حال حاضر تعداد اعضایاین اتحادیه از مرز ۱۲۰۰ ناشر و کتابفروش گذشته ‌است. هیأت مدیره این اتحادیه که متشکل از ۷ نفر هستند، هر چهار سال یک‌ بار از میان اعضای صنف انتخاب می‌‌شوند.

در حال حاضر اعضای هیات مدیره اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران شامل: نادر قدیانی (رئیس هیئت مدیره)، بهروز عطایی (نائب رئیس اول)، سید رفیع احمد جواهری (نائب رئیس دوم)، فتح الله فروغی (خزانه دار)، محمود آموزگار (دبیر)، محمدمهدی فخری‌زاد (بازرس اول) و یحیی دهقانی (بازرس دوم) است که دوره فعالیت آن رو به اتمام است.

این اتحادیه در سالهای گذشته با مشکلات فراوانی روبرو بوده است و پس از انتخاب حسن روحانی به عنوان رییس جمهور یازدهم، اعضای هیئت مدیره این اتحادیه طی نامه‌ای به حسن روحانی مشکلات پیش روی ناشران، توزیع کنندگان کتاب و کتابفروشان و راهکارهای خروج از آن‌ها را با وی در میان گذاشتند..

در قسمتی از این نامه اعضای هیئت مدیره این اتحادیهخطاب به روحانی گفته بودند در شرایطی که در آن به سر می‌بریم، خطر آن می‌رود که مسائل مربوط به حوزه فرهنگ و بالاخص فرهنگ مکتوب ما در لا به لای مسائل و مشکلات مرتبط با حوزه‌های دیگر، از جمله اقتصاد و سیاست، مغفول مانده و آنچنان که باید و شاید به چشم نیآید، لذا بر آن شدیم در این مختصر به مواردی از این نیاز‌ها و مشکلات و راهکارهای خروج از آن‌ها اشاره‌ای گذرا داشته باشیم، با امید به اینکه در دولت تدبیر و امید شما، همراهان سیاستگذارتان در میان سیاست‌های کلان خود جایگاهی درخور برای کتاب درنظر بگیرند. 

معضل تامین مواد اولیه

یکی از مشکلات ناشران در سالهای گذشته بحث تامین کاغذ بود که با توجه به مدیریت نادرست دولت دهم و همچنین تحریم‌های اقتصادی به یکی از اساسی‌ترین معضلات فعالان این حوزه تبدیل شد. طبق گزارش رسانه‌ها در دو سال اخیر بیش از ۱۰۰ چاپخانه تنها در شهر تهران تعطیل شده‌اند. ۲۰۰ چاپخانه‌ دیگر هم در حال تعطیلی هستند. این در حالی است که سایر چاپخانه‌ها نیز حداکثر با ظرفیت ۵۰ درصدی خود کار می‌کنند و بسیاری از آن‌ها نیروی کار خود را اخراج کرده یا از شیفت‌های کاری آن‌ها کاسته‌اند.

گفتنی است با افزایش بی‌سابقه قیمت ارز در سالهای اخیر فعالیت بخش‌هایی از صنایع ایران رو به تعطیلی‌ رفت. صنعت چاپ ایران نیز به خاطر این‌که اکثر لوازم آن از خارج وارد می‌شود ضربه خورده است. از حدود دو سال پیش بهای کاغذ که بیشترین سهم را در میان ملزومات چاپ و انتشار کتاب دارد به یکباره بیش از سه برابر شد و به همراه خود سایر قیمت‌های چاپ و نشر را نیز افزایش داد و در ‌‌نهایت کتاب‌ها گران‌تر و بیش از پیش از دسترس همگان دور شد. در واقع با اینکه بیش از سه دهه از عمر حاکمیت جمهوری اسلامی می گذرد اما هنوز متولی ثابت و مشخصی در ارتباط با مسائلی که مربوط به تامین مواد اولیه صنعت نشر می‌شود؛ در نظر گرفته نشده است. 

سیاست نامشخص در حوزه نشر

سیاست نشر کتاب مانند سیاست هر زمینه‌ای، مثلا سیاست اقتصادی، صنعتی، علمی و سیاست‌های دیگر تعیین کننده مرز‌های اصلی، حدود و آرمان‌ها و هدف‌ها و استراتژی‌ها و تاکتیک‌ها و جهات و نکات بسیار دیگری است که به نشر کتاب مربوط می‌شود. سیاست نشر کتاب بنا به طبیعت موضوع نمی‌تواند از سیاست‌ها و به ویژه سیاست‌های فرهنگی کشور، مستقل باشد. این سیاست، بخشی از سیاست فرهنگی است از سیاست مطبوعاتی و با سیاست‌های اطلاع رسانی، ارتباطی و کتابداری پیوند نزدیک دارد و با بسیاری از سیاست‌های دیگر مانند سیاست‌های علمی، پژوهشی، اقتصادی و… مرتبط است.

نشر کتاب، تلاقی گاهی است که در آن، نیاز‌های فرهنگی جامعه، ضرورت‌های اقتصادی، امکانات فنی، اندیشه و عاطفه و علم و هنر و خلاصه خیلی چیز‌های دیگر به هم می‌رسند. این در حالیست که به نظر می‌رسد در دولت‌های نهم و دهم نه تنها سیاست مشخص و درستی در حوزه نشر وجود نداشته بلکه تصمیمات اشتباه وضعیت نشر کتاب در ایران را به شدت با بحران مواجه کرده بود.

در همین زمینه داریوش معمار، شاعر و از فعالان حوزه نشر معتقد است در ابتدای کار دولت نهم ناشران موفقی در ایران وجود داشتند. این‌ها ناشرانی بودند که هر کدام در نتیجه ۱۵ سال ۲۰ سال کار کردن اعتماد عمومی را جلب کرده بودند. در صنعت نشر کار حرفه‌ای انجام می‌دادند. خب این‌ها متاسفانه به دلایل مختلفی یا تعطیل شدند یا اینکه به انواع مختلف از فعالیتشان ممانعت به عمل آمده و عملا فعالیت جدی در حال حاضر ندارند. همچنین در خصوص مسایل فرهنگی نوع خاص سخت‌گیری‌هایی که در دوره احمدی‌نژاد باب شد، در کنار گرانی کاغذ، در کنار اینکه شاید واقعا ساماندهی این موضوع در اولویت دولت دهم نبوده ‌ و غیرفعال شدن ناشرینی که بالاخره این توان را داشتند که مدیریت حرفه‌ای داشته باشند، ‌ وضعیت مطلوبی را برای نشر ایران فراهم نکرده.

در پایان مهم‌ترین انتظاری که از دولت یازدهم وجود دارد اینست که بتواند وضعیت موجود و نامطلوب کتاب را در دوره زمانی معین و در چارچوب طرح‌ها، برنامه‌ها و فعالیت‌های مشخص به وضعیت مطلوب تبدیل یا نزدیک کند.

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large