Skyscraper large
عيسى سحرخيز در گفتگو با راه دیگر:

توقیف روزنامه آسمان، سیاسی است نه قضایى

sdf32sd5d

مژگان مدرس علوم

عیسی سحرخیز، عضو انجمن دفاع از آزادی مطبوعات، توقیف روزنامه آسمان را اقدامى قضایى و حقوقى نمى داند بلکه آن را رفتارى سیاسى مى خواند.

روزنامه آسمان، روز پنج‌شنبه اول اسفندماه، پس از انتشار ۶ شماره با اعلام جرم دادسرای فرهنگ و رسانه توقیف شد. دادسرای فرهنگ و رسانه دلیل توقیف این روزنامه را انتشار گزارشی با عنوان “علم سیاست در زمانه سخت” در ۲۹ بهمن در این روزنامه که براساس آن هرمیداس باوند، استاد دانشگاه لایحه قصاص را “غیر انسانی” اعلام کرد.

محمد قوچانی سردبیر این روزنامه پس از انتشار این گزارش، عذرخواهی کرد، همچنین عباس بزرگمهر، مدیر مسئول این نشریه نیز در گفتگو با خبرگزاری تسنیم گفته بود که این بخش از گزارش حذف شده بود، اما به دلیل مشکلات فنی چاپ شده است.

داوود هرمیداس باوند، با ابراز تاسف از توقیف روزنامه آسمان تنها به این نکته اکتفا می کند که آنچه که من گفته ام یک نقل قول مربوط به ۳۵ سال پیش بود زمانیکه دوازده استاد دانشگاه بیانیه ای در مورد قصاص امضاء کردند و این کلمه را در بیانیه بکار برده بودند که من نقل کردم.  

در واکنش به توقیف روزنامه آسمان، احمد خاتمی، امام جمعه موقت تهران از اقدام قوه قضاییه دفاع کرده، و مطلب روزنامه آسمان را زیر سوال بردن ارزش‌های ملت دانسته و آن را عملی در خط آمریکا توصیف کرده است.

این در حالی است که پیش از این روزنامه هم‌میهن هم به سردبیری محمد قوچانی، با فشارهای قوه قضاییه بعد از انتشار دو پیش‌شماره اعلام کرد به دلایل حقوقی منتشر نمی‌شود. همچنین، روزنامه نشاط هم با وجود رفع اتهام‌ها و تشکیل تحریریه بعد از چند هفته اجازه انتشار نیافت.

عیسی سحرخیز، عضو انجمن دفاع از آزادی مطبوعات با سیاسی خواندن توقیف روزنامه آسمان به “راه دیگر” می گوید: “اگر به مقدمه ها و زمینه چینی های گذشته نگاه کنیم مشخص است که برخورد با این روزنامه یک “اقدام سیاسی” است. در حقیقت، یک جریان و گروهی مترصد این بودند که روزنامه آسمان را با کوچکترین خطا به مرحله توقیف برسانند. این جریان همان گروهی هستند که هم میهن را که از طرف دولت و وزارت ارشاد امکان انتشار مجدد یافته بود، از طریق قوه قضاییه توقیف کردند. تیم روزنامه آسمان، همان تیمی بود که روزنامه هم میهن را می خواستند منتشر کنند؛ بعد که امکان انتشار هم میهن فراهم نشد توسط ارشاد آسمان را به روزنامه تغییر دادند و شروع بکار کردند. اما همزمان با انتشار این روزنامه سایت های خاصی که می دانیم وقتی صحبتی می کنند پیامدش آن است که نشریه موردنظر از انتشار باز بماند و توقیف دائمی شود. بدین ترتیب، مسئله روزنامه آسمان را هم که می شد با یک عذرخواهی حل کرد اما مدیرمسئول آن را دستگیر می کنند. در حالیکه دستگیری مدیر مسئول اصلا موضوعیت ندارد. الان کسانی که جرم و جنایت انجام داده اند آزاد هستند، اما تنها به بهانه یک کلمه از انتشار یک نشریه جلوگیری می کنند و مدیر مسئول آن را بازداشت می کنند و تعداد بسیاری از روزنامه نگاران را از معاش محروم می کنند. آمار دقیقی از روزنامه نگارانی که با توقیف این روزنامه بیکار شده اند ندارم اما مسلم است نشریه ای مانند نشریه آسمان بیش از پنجاه نفر بصورت مستقیم تحت تعقیب قرار گرفته اند. اگر بحث فنی و بحث فروش را در نظر بگیریم شاید هزاران نفر به گونه ای مورد آسیب قرار گرفته اند. اما در هر حال بیش از این آسیب مادی، باید آسیب معنوی آن را مورد توجه قرار داد.”

3d5fg4444fنشریه آسمان، پیش از این به شکل هفته نامه منتشر می شد و نخستین روزنامه‌ای بود که در دولت روحانی مجوز انتشار دریافت کرده بود. این روزنامه در نخستین شماره‌اش در سرمقاله خود نوشت: “یک سال پیش هرگز فکر نمی‌کردیم که یک سال بعد بتوانیم روزنامه‌نگاری کنیم، چه رسد که هفته نامه را روزنامه کنیم.”

ماشاء‌الله شمس‌الواعظین سردبیر روزنامه‌های توقیف شده نشاط و عصرآزادگان که با نوشتن نامه‌ای، رئیس قوه قضاییه را به مناظره دعوت کرده، می گوید: “این روزنامه بسیار محتاطانه عمل می‌کرد که شاید بتواند ماندگار باشد، اما قوه قضاییه دنبال بهانه توقیف روزنامه بود.”

سحرخیز تصریح می کند: “در واقع، هدف این است که دولت آقای روحانی را که وعده امیدی را که به مردم داده از آنان بگیرند و بگویند وضعیت و شرایط تغییر نکرده است. توقیف مطبوعات، بازداشت، حصر و زندانی کردن فعالان سیاسی و کنشگران اجتماعی و روزنامه نگاران همچنان ادامه دارد. بنابراین از طریق صندوق های رای به جایی نمی توان رسید و دل به صندوق های رای دل نبندید و بگویند که با تغییر رئیس جمهور هم اتفاقی نخواهد افتاد تا مردم را از انتخابات مجلس دلسرد کنند و به طرف صندوق ها نروند. طبیعی است که هر چه میزان شرکت کنندگان در انتخابات پایین بیاید جریان انحصارطلب و اقتدارگرا که نیروی ثابتی دارد درصد آراء خود را بالا ببرند و نتیجه آراء را تغییر خواهند داد.”

سازمان گزارشگران بدون مرز، توقیف آسمان را سانسور “غیرقابل پذیرش و عیان‌گر جنگ رسانه‌های وابسته به سپاه پاسداران با همنوایی دستگاه قضایی علیه آزادی اطلاع‌رسانی” خوانده است. براساس آخرین گزارش این سازمان ایران همچنان در یکی از پایین‌ترین رده‌های فهرست آزادی اطلاع‌رسانی باقی مانده است و وضعیت آزادی اطلاع‌رسانی در ایران نسبت به سال گذشته تغییر چندانی نکرده است.

همچنین علی مطهری، نماینده مجلس از توقیف روزنامه آسمان انتقاد کرده و گفت: “این‌گونه رفتار دادستانی با مطبوعات که فورا توقیف و مدیر مسئول را بازداشت کنیم، برای زمان جنگ مناسب است، نه زمان عادی. عقل حکم می‌کند که امور مربوط به مطبوعات ابتدا در هیات نظارت بر مطبوعات مطرح و بررسی شود و بعد اگر نیازی بود دادستانی وارد شود.”

علی جنتی، وزیر ارشاد نیز گفته است: “توقیف روزنامه دست ما نیست و به همین دلیل نمی‌توانم درباره آن اظهار نظر کنم.”

عیسی سحر خیز با بیان اینکه دست دولت در این زمینه بسته است، خاطرنشان می کند: “گمان نمی کنم دولت بتواند کاری در این زمینه انجام دهد. زیرا کسانی که این اقدام را انجام دادند می خواهند مستقیم به مطبوعات و غیرمستقیم به دولت و در نهایت مردم ضربه بزنند. دقیقا با برنامه این عملی که وجاهت قانونی هم نداشته انجام داده اند. جریان مخالف طبیعی است که به ترفندهایی می اندیشند که اگر دولت وارد شود اقدامات آن را خنثی کنند. همانطور که اشاره کردم همانگونه که از طرف دولت اجازه داده شد تا روزنامه هم میهن و نشاط منتشر شود، اما جلوی آن را گرفتند. در واقع با زمینه چینی های مقام های قضایی و امنیتی انگشت اشاره را به سمت روزنامه آسمان گرفته بودند تا آن را توقیف کنند و با یک بهانه کوچک اینکار را کردند.”

پیش از این، روزنامه بهار به مدیرمسئولی سعید پورعزیزی بدلیل مقاله «امام؛ پیشوای سیاسی یا الگوی ایمانی؟» به قلم علی‌اصغر غروی توقیف شد. مسئولان روزنامه بهار همزمان با توقف داوطلبانه چاپ روزنامه، دیدگاه نویسنده را ناهمسو با دیدگاه روزنامه اعلام کردند و از خوانندگان پوزش طلبیدند؛ اما این روزنامه در روز ۲ آبان با رای هیئت نظارت بر مطبوعات بطور کامل توقیف شد. 

سحر خیز تاکید می کند: “خود مسئولین قضایی می گویند که بعضی از احکام را کنار می گذاریم زیرا آثار منفی دارد و باعث می شوند که اسلام و رفتار اسلامی زیر سوال برود. حالا به قول مدیرمسئول خطایی صورت گرفته و در بخش ادیت اشتباهی صورت گرفته است و می توانستند از کنار این خطا براحتی بگذرند. اما وقتی هدف اقدام سیاسی است و بدنبال بهانه می گردند تا از انتشار روزنامه ای جلوگیری کنند. همانگونه که گفتم از دست دولت هم کاری ساخته نیست و جریان دیگر که قوی تر است سد ایجاد می کنند و با این بهانه که قوای مجریه و قضاییه نهادهایی مستقل هستند و نمی توانند در امور یکدیگر دخالت کنند، اقدام قضایی را پیش می برند و بصورت غیرقانونی عمل می کنند.”

این روزنامه نگار اصلاح طلب در توضیح غیرقانونی بودن این اقدام بیان می کند: “مطابق با قانون اساسی و بر اساس اصل ۱۶۸ کسی نمی تواند حکمی را بدون تشکیل دادگاه و حضور هیئت منصفه صادر و اجرا کند. بدین ترتیب مشخص است که با هدفی این ماموریت را انجام دادند و با چالشی که بین دولت و جریان مقابل است، شاید دولت ترجیح دهد که سکوت کند و حتی مانند دوران اصلاحات مستقیما وارد نشود و از روزنامه نگاران و مطبوعات حمایت نکند. دقیقا همانگونه که دولت تمام تلاش خود را بکار برد تا انجمن صنفی روزنامه نگاران ایران را باز کند، اما جریان مقابل تاکنون مانع از این امر شده است. بنابراین اگر آقای روحانی نتواند مسئله را از طریق حکومتی حل کند از طریق اداری هم نمی تواند حل کند.”

این عضو انجمن دفاع از آزادی مطبوعات درباره واکنش این انجمن در اینگونه  برخوردها با مطبوعات تاکید کرد که انجمن دفاع از آزادی مطبوعات در جلسه روز یکشنبه این مسئله را مورد بررسی قرار خواهد داد.

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large