Skyscraper large

افزایش سالانه نرخ بنزین؛ موافقان و مخالفان

654fgdf

علی جلالی

با انتشار خبر افزایش نرخ بنزین در پایان سال جاری همچون سال های گذشته، بسیاری از خبرگزاری های موافق و مخالف دولت با درج گزارشهایى از این اقدام استقبال یا انتقاد کردند. برخی رسانه های حامی دولت این امر را یک حرکت اجتناب ناپذیر دانسته و با توجه به غیرواقعی بودن نرخ آن، معتقدند که با نزدیک شدن بنزین به نرخ واقعی می توان برای رسیدن به اهداف اقتصادی کشور در راستای اجرای قانون هدفمندی گام مؤثرتری برداشت.

این در حالیست که رسانه های منتقد دولت، علی رغم آنکه این افزایش نرخ یک رسم به جا مانده از دولت های نهم و دهم است، این امر را موجب افزایش تورم و گرانی و حتی در برخی موارد اعمال تبعیض در حق شهروندانی می دانند که از وسایل نقلیه استفاده نمی کنند.

اگر چه طیف منتقد دولت و اکثر اصولگرایان در زمان تأیید و تصویب این قوانین از دولت پیشین و طرح های آن به شدت حمایت می کردند، اما امروز با انتقادات خود، این حرکت را در دولت یازدهم مسبب مشکلات بیشتر و مصداق بی عدالتی می دانند. 

افزایش یکباره قیمت تا ١٨٠٠ تومان

روز گذشته خبرگزاری جمهوری اسلامی با اشاره به احتمال افزایش نرخ بنزین به نقل از عضو کمیسیون انرژی مجلس نرخ ۱۸۰۰ تومانی بنزین را به شدت تورم زا دانست نرخ معقولتر بنزین سهمیه ای را ۷۰۰ و بنزین آزاد را یک هزار تومان اعلام کرد.

به گزارش ایرنا، جلیل جعفری در گفت و گو با این خبرگزاری در خصوص سناریوهای افزایش قیمت بنزین در سال ۱۳۹۳، گفت: “چاره ای جز آزادسازی قیمت ها وجود ندارد و باید هر سال به نرخ حامل های انرژی افزوده شود، اما افزایش قیمت بنزین باید به صورت تدریجی انجام شود تا فشار اقتصادی زیادی بر مردم وارد نشود.”

وی با طرح این پیشنهاد که سهمیه فعلی بنزین حفظ شود، اما نرخ آن از ۴۰۰ به ۷۰۰ تومان افزایش یابد، افزود: “بهتر است نرخ بنزین آزاد نیز از ۷۰۰ تومان به یک هزار تومان افزایش یابد، چرا که پیشنهادهایی مانند افزایش یکباره قیمت بنزین به ۱۸۰۰ تومان به تورم گسترده دامن می زند و قیمت ها را تحت الشعاع قرار می دهد.”

نماینده مردم خلخال در مجلس گفت: “طبق مصوبه مجلس، دولت باید در سال جاری، نرخ حامل های انرژی را ۳۸ درصد افزایش می داد، اما برای جلوگیری از رشد تورم از انجام آن خودداری کرد که در طرح دولت برای افزایش قیمت بنزین، این مساله نیز باید مورد توجه قرار گیرد. البته به نظر می رسد که سیاست دولت نیز افزایش تدریجی قیمت بنزین است تا اثرات تورمی آن تحت کنترل باشد. هرگونه افزایش قیمت باید در چهارچوب طرح هدفمندی یارانه ها انجام شود.” 

سه سناریو 

خبرگزاری دانشجویان ایران هم در گزارشی خبر از برنامه اعلام شده از سوی دولت در خصوص ثبات قیمت بنزین و سهمیه ماهانه آن تا پایان امسال و افزایش آن در سال آینده داد.

به نوشته ایسنا، سیدمجتبی شفیعی رییس ستاد مدیریت حمل ونقل و سوخت کشور از سناریوی دولت برای افزایش قیمت بنزین در چندین سناریو خبرداد که به گفته وی با تغییرات صورت گرفته تاکنون احتمال نهایی شدن سه سناریو وجود دارد.

بنابراین گزارش، در سناریو اول دولت، قیمت بنزین افزایش نمی‌یابد اما سهمیه ۶۰ لیتری بنزین دست خوش تغییر خواهد شد. البته نوع تغییر سهمیه بنزین اعلام نشده اما آن‌چه که تاکنون مطرح شده است تغییر در حجم سهمیه بنزین و یا اختصاص سهمیه سوخت به هر خانوار به جای هر خودروست.

در سناریو دوم و سوم افزایش قیمت بنزین، نرخ هر لیتر سوخت به ترتیب ۱۱۰۰ تومان و ۱۸۰۰ تومان افزایش خواهد یافت. البته در این دوسناریو نیز ابهاماتی مطرح است که مهمترین آن این است که آیا سهمیه بنزین حذف خواهد شد یا قیمت‌های اعلام شده تنها نرخ هرلیتر بنزین آزاد است.

رییس ستاد مدیریت حمل ونقل و سوخت کشور تاکید کرده است که با وجود این سه سناریو باری افزایش قیمت بنزین در سال ۱۳۹۳، دولت هنوز تصمیم نهایی برای انتخاب این سناریوها نگرفته است.

به نوشته این خبرگزاری، از دی ماه سال ۱۳۸۹ هر لیتر بنزین معمولی نیمه یارانه‌ای ۴۰۰ تومان، بنزین معمولی آزاد هر لیتر ۷۰۰ تومان و بنزین سوپر نیمه یارانه‌ای و آزاد به ترتیب هر لیتر ۵۰۰ و۸۰۰ تومان عرضه می‌شود. 

ابطال پانصدهزار کارت سوخت 

ایسنا همچنین در خبری دیگر به نقل از مدیر سامانه هوشند سوخت خبر از جزییات ابطال کارت‌سوخت خودروها و موتورسیکلت‌های فرسوده داد.

محسن روحانی در گفت‌وگو با این خبرگزاری، در مورد ابطال کارت سوخت خودرو و موتورسیکلت‌های فرسوده گفت: “طبق ابلاغیه مصوب سال ۱۳۸۷، قرار بود مطابق یک جدول زمانی مشخص، پلیس راهور از تردد خودرو و موتورسیکلت‌های فرسوده جلوگیری کرده و کارت سوخت آنها توسط شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران باطل شود. با وجودی که موتورسیکلت‌های با عمر بالای ۱۰ سال فرسوده محسوب می‌شوند اما آذر ماه امسال ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت کشور مصوبه‌ای ابلاغ کرد که در گام اول موتور سیکلت‌های با عمر بالای ۱۵ سال فرسوده محسوب شوند و طبق نص صریح ابلاغیه، کارت سوخت آن‌ها باطل ‌شود.”

مدیر سامانه هوشمند سوخت با اشاره به این که باید در این مرحله حدود ۵۰۰ هزار کارت سوخت موتورسیکلت با عمر بالای ۱۵ سال ابطال شود گفت:”ابطال کارت سوخت این موتورسیکلت‌ها از هفته پیش آغاز شده است که به تدریج و روزانه تعدادی از این کارتهای در صف ابطال سامانه هوشمند سوخت قرار می‌گیرد.”

این مقام مسوول در شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران در مورد ابطال کارت سوخت خودروهای دیزلی هم اعلام کرد: “تاکنون برای این دسته از وسایل حمل و نقل نیز دستورالعملی به این شرکت ابلاغ نشده است.” 

افزایش نرخ در تشکیل کارگروه قیمت‌گذاری

خبرگزاری مهر نیز به نقل از قائم‌مقام معاون برنامه‌ریزی وزیر نفت از تشکیل کارگروه قیمت‌گذاری بنزین و حامل‌های انرژی خبر داد.

بنابراین گزارش، محسن خجسته‌ مهر از تشکیل کارگروه تصمیم‌گیری درباره قیمت حامل‌های انرژی از جمله بنزین و هدفمندی یارانه‌های سال آینده با محوریت وزارت اقتصاد و حضور وزارت نفت خبر داد و گفت: “هر زمان از ما درباره قیمت انرژی پیشنهاد خواسته‌اند، ارائه کرده‌ایم.”

وی با بیان اینکه کارگروهی در دولت در حال بررسی لایحه هدفمندی و وضعیت و قیمت بنزین در سال آینده است، اضافه کرد: “در این کارگروه وزارت اقتصاد پررنگ‌ترین نقش را دارد و وزارت نفت هم با آن همکاری می‌کند که پس از نهایی شدن تصمیم کارگروه در دولت اعلام خواهد شد.” 

هشت میلیون لیتر بنزین ترکیبى

این خبرگزاری اصولگرا در مطلبی دیگر هم از تولید ۸ میلیون لیتر بنزین غیر قابل مصرف در خودروها خبر داد.

بنابراین گزارش، عضو هیات مدیره شرکت ملی صنایع پتروشیمی با اشاره به تولید روزانه ۸ میلیون لیتر بنزین در پتروشیمی‌ها، آلوده بودن بنزین پتروشیمی را رد کرد و گفت: “بنزین تولیدی پتروشیمی‌ها به طور مستقیم قابل مصرف در خودروها نیست.”

براین اساس، عبدالحسین بیات علی رغم گفتن این سخنان در مورد نحوه نظارت بر تولید این نوع بنزین در کشور گفت: “بنزین تولید شده در مجتمع‌های پتروشیمی از بالاترین نظارت‌ها برخوردار بوده و کیفیت بنزین تولیدی مطابق با بالاترین استانداردهای ملی و جهانی است.”

عضو هیات مدیره شرکت ملی صنایع پتروشیمی افزود: “بنزین تولیدی پتروشیمی‌ها به عنوان اکتان افزا با بنزین تولید شده در پالایشگاه‌ها مخلوط شده و برای مصرف روزانه  تحویل داده می‌شود و پالایش و پخش نیز پیش از عرضه نهایی، نمونه بنزین و اکتان آن را در آزمایشگاه‌های خود آزمایش می کند تا بنزین استاندارد و با اکتان مطلوب به دست مصرف کنندگان برسد.”

بیات با بیان اینکه بنزین تولیدی واحدهای پتروشیمی به طور مستقیم قابل مصرف برای خودروها نیست، تاکید کرد:” آلاینده بودن بنزین پتروشیمی ها نادرست بوده و صحت ندارد.”

این مقام مسئول همچنین در پایان خاطرنشان کرد: “افزایش آلایندگی هوای کلانشهرهای کشور متاثر از محصولات واحدهای پتروشیمی نبوده و این موضوع به هیچ وجه مورد تایید نیست زیرا سهم بنزین پتروشیمی در مجموع  مصرف کشور کمتر از ١٠ درصد بوده و نمی تواند عامل اصلی آلایندگی هوا قلمداد شود.”

وی در خصوص دلیل غیر قابل مصرف بودن بنزین های تولید در پتروشیمی که در زمان دولت احمدی نژاد مورد بهره برداری قرار گرفته اند توضیح بیشتری نداد. 

پیان تاریخ مصرف بنزین ۴٠٠ تومانی 

مهر همچنین در گزارش خود با اشاره به افزایش نرخ بنزین در آینده نزدیک نوشت:”سال آینده قیمت بنزین به احتمال زیاد به بیش از ۱۰۰۰ تومان افزایش می‌یابد و در این بین، حذف کارمزد و سهمیه بنزین برخی از خودروها و موتورسیکلت‌ها از مهمترین تغییرات جدید بنزینی خواهد بود، ضمن آنکه به زودی با اطلاعیه دولت تاریخ مصرف بنزین ۴۰۰ تومانی هم به پایان می‌رسد.”

این خبرگزاری در ادامه مطلب خود افزود:”هم اکنون وزارت نفت عزم خود را برای حذف کارمزد فروش بنزین و عرضه این فرآورده میان تقطیری پالایشگاه های نفت به صورت حق العملی جزم کرده است که در این صورت، هزینه خرید بنزین بسته به حجم باک خودروها ۱۰۰ تا ۵۰۰ تومان افزایش می‌یابد. به عبارت دیگر، در صورتی‌که یک خودرو ۳۰ لیتر بنزین ۴۰۰ تومانی در جایگاهی خریداری کند باید معادل ۱۲۰ تومان به عنوان حق العمل به جایگاه دار پرداخت کند که به تبع با افزایش حجم باک و یا خرید بنزین آزاد این نرخ تا سقف ۵۰۰ تومان هم قابل افزایش است.” 

پرداخت روزانه ۱۰۰ میلیارد یارانه ناعادلانه

خبرگزاری تسنیم نیز در گزارشی مبلغ یارانه دولت در خصوص بنزین را روزانه  ۱۰۰ میلیارد تومان نوشت.

بنابراین گزارش، روزانه دولت فقط برای تأمین بنزین مصرفی داخل کشور بیش از ۱۰۰ میلیارد تومان یارانه نقدی می دهد که این پول به صورت بلاعوض بوده و هیچ بازگشتی ندارد.

به نوشته این خبرگزاری وابسته به سپاه پاسداران، دولت به طور متوسط هر لیتر بنزین را ۲ هزار تومان از پالایشگاههای کشور خریداری می کند. این بنزین خریداری شده که پول آن بنا به گفته مسئولان در بازه های مشخص زمانی نقدا به حساب پالایشگاهها واریز می شود، تأمین کننده بنزین مصرفی داخل کشور است.

تسنیم همچنین آخرین آمار جامع مصرف بنزین در ایران در یک بازه زمانی قابل اتکا را منتشر کرده، نوشت:”متوسط مصرف بنزین در ایران در سه ماهه پاییز سال جاری ۶۷ میلیون و ۱۳۲ هزار لیتر در روز بود. با احتساب این رقم، روزانه دولت در پاییز امسال، به طور متوسط در هر روز ۱۳۴ میلیارد و ۲۶۴ میلیون تومان بابت خرید بنزین از پالایشگاههای داخلی هزینه کرده (بدون احتساب واردات حدودا ۷ تا ۱۰ میلیون لیتری بنزین با نرخ بیش از ۲۸۰۰ تومان در هر لیتر) که از این رقم ۱۰۰ میلیارد و ۶۹۸ میلیون تومان یارانه نقدی و به عبارتی کمک هزینه بلاعوض دولت به مالکان خودروها و موتورسیکلت ها بوده است. نکته جالب توجه این است که هر خانواده ای که از وضعیت مالی بهتری برخوردار است و تعداد خودروها و موتورسیکلت های بیشتری دارد، بیش از دیگران از یارانه ۱۰۰ میلیارد تومانی دولت سهم می برد.” 

انتقاد اصولگرایان

این خبرگزاری منتقد دولت در ادامه مطلب خود با انتقاد از عملکرد یارانه بنزین که پیش از این و در دولت احمدی نژاد اجرایی شده بود نوشت:”این پول که از جیب تمامی مردم ایران به صورت روزانه خارج می شود، تنها برای کمک هزینه تأمین بنزین مالکان خودرو و موتورسیکلت است و کسانی که جزو دهک های پایین درآمدی هستند و خودرو یا موتورسیکلتی ندارند، از این کمک نقدی دولت بی بهره اند.”

خبرگزاری مجلس شورای اسلامی اما به نقل از احمد توکلی درباره افزایش قیمت بنزین نوشت:”برای اصلاح قیمت حامل‌های انرژی تنها تعیین قیمت بنزین کافی نیست. دولت برای اصلاح قیمت حامل‌های انرژی‌بسته سیاستی درقالب تبصره هدفمندی یارانه‌ها به مجلس ارائه کند.”

عضو کمیسیون برنامه ،بودجه و محاسبات مجلس درباره سه سناریو دولت برای افزایش قیمت بنزین، گفت: “برای اصلاح قیمت‌ حامل‌های انرژی و پیش برد قانون هدفمندی یارانه‌ها تنها تعیین قیمت بنزین کافی نیست.”

نماینده مردم تهران، ری، شمیرانات و اسلامشهر در مجلس شورای اسلامی،تصریح کرد: “دولت برای اصلاح قیمت حامل‌های انرژی باید بسته سیاستی در قالب تبصره هدفمندی یارانه‌ها به مجلس پیشنهاد کند تا راه گذشته ادامه پیدا نکند.”

عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، افزود: “در بسته سیاستی که دولت ارائه می‌کند باید ابعاد افزایش نرخ بنزین و تاثیر آن در تورم و قاچاق سوخت مشخص شود.” 

تورم؛ نتیجه هرگونه افزایش قیمت 

این خبرگزاری همچنین به قول از بهارستان نشینان در موضوع اجتناب ناپذیر بودن افزایش نرخ بنزین نوشت و با اشاره به خبر افزایش قیمت بنزین افزود:”هرچند نمایندگان مجلس بر خبر افزایش قیمت بنزین در سال آینده صحه می‌گذارند، اما این موضوع را نیز پذیرفته اند که هرگونه افزایش قیمت بنزین، تورم و بالا رفتن نرخ سایر کالاها و خدمات را در پی خواهد داشت.”

ایکانا در مطلب خود با اشاره به نزدیک شدن ماه‌های پایانی سال و روال همچون گذشته افزایش نرخ بنزین نوشت:”صدای افزایش نرخ بنزین نیز به گوش می‌رسد و خبرها حاکی از آن است که نرخ بنزین یارانه‌ای از ۴۰۰ تومان به ۷۰۰ تومان و نرخ بنزین آزاد از ۷۰۰ تومان به ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ تومان می‌رسد.  این در حالی است که بعد از اجرایی شدن قانون هدفمندی یارانه‌ها نرخ بنزین و دیگر حامل‌های انرژی نیز بر مبنای این قانون تغییر می‌کند.”

به نوشته این خبرگزاری، همان طور که در سال های گذشته نیز تجربه شده، هرگونه افزایش قیمت بنزین، تورم و بالا رفتن نرخ سایر کالاها و خدمات را در پی خواهد داشت. بر این مبنا نمایندگان مجلس بویژه اعضای کمیسیون انرژی بر این باورند که افزایش نرخ بنزین در شرایط کنونی هرچند اجتناب ناپذیر است، اما این مهم در دستور کاری این کمیسیون قرار ندارد و اخبار مرتبط با این موضوع نیز شایعات رسانه‌ای محسوب می‌شود

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large