Skyscraper large

حذف دلار از تجارت، فرار از چاله به چاه

علی جلالی

رئیس کل بانک مرکزی، پیمان‌های اقتصادی با کشورهای مستقل توسط ایران را یکی از زمینه‌های مهم برای رهایی از دلار محوری در اقتصاد کشور دانست و گفت : “تمام تصمیمات و سیاست گذاری‌ها لازم در این زمینه با حفظ ارزش ریال در برابر ارز خارجی صورت خواهد گرفت.”

در پی مشکلات پیش روی کشور در خصوص تحریم های شدید بین المللی و در نتیجه دست اندازهای موجود در مبادلات ارزی و تجارت بین المللی ایران و دیگر کشورها، مدیران مالی کشور در پی حذف دلار از محوریت تجارت بین المللی خود شده و به این ترتیب قصد دارند تا بلکه بازار داخلی را از گزند افت و خیزهای شدید ارزی در امان نگه دارند. 

به گزارش ایلنا، بهمنی رئیس کل بانک مرکزی، با اعلام اینکه نرخ ارز در کشور تاکنون اساسی‌ترین پارامتر اقتصادی برای تصمیم‌گیران بوده است، گفت: “بانک مرکزی برای برون رفت از دلار محوری در اقتصاد کشور برنامه‌های جدیدی دردست اقدام دارد.”

وی همچنین با ابراز تأسف بابت ۵۰ سال تجارت و محوریت اقتصاد کشور حول دلار گفت: “با هر نوسان دلاری، اقتصاد کشور دچار تلاطم شده است، لذا بانک مرکزی برای رهایی از دلار محوری دراقتصاد کشور در تلاش است تا ارزهای جدید را جایگزین آن کند.”

بهمنی پیمان‌های اقتصادی با کشورهای مستقل توسط ایران را یکی از زمینه‌های مهم برای رهایی از دلار محوری در اقتصاد کشور دانست و گفت: “تمام تصمیمات و سیاست گذاری‌ها لازم در این زمینه با حفظ ارزش ریال در برابر ارز خارجی صورت خواهد گرفت. با بالارفتن تدریجی حجم عملیات ارزی مرکز مبادلات ارزی، آثار آن در قیمت ارز در بازار پدیدار خواهد شد.

وی همچنین افزود: “کار گروهی ویژه موضوع تعهدات گذشته بخش خصوصی و بانک‌های عامل را مورد بررسی و ارزیابی قرار داده و چگونگی تامین ارز آن‌ها نیز بررسی می‌شود.”

این در حالیست که در شرایط فعلی ۶۸ درصد مبادلات جهانی با دلار، ۱۹درصد با یورو، ۵درصد با لیره و ۴ درصد با فرانک انجام می شود.

گرچه طرح مذکور از سوی بهمنی چیز تازه ای نیست و در حال حاضر نیز بین ایران و چند کشور دیگر انجام شده و تأثیرات منفی زیادی نیز در پی داشته است، اما بهمنی این موضوع را اعلام کرده و امیدوار است تا با این روش بانک مرکزی را از زیر فشار موجود رها کرده و راه گریزی هر چند نامطمئن را عنوان کند.

کارشناسان بر این باورند که با وجود نهاد مهم و تأثیر گذاری همچون صندوق بین المللی پول، دلار جایگاه خود را در تجارت بین المللی حفظ کرده و هر گونه انحرافی از روال طبیعی و همیشگی تجارت می تواند عوارض و ضررهای بسیار سختی را در پی داشته باشد. به طوریکه طرح حذف دلار به نوعی حذف ایران از سیستم طبیعی و متعاقباً اتخاذ کوره راه های ناشناخته و صعب العبور و ناامن برای دریافت حقوق تجاری کشور خواهد بود.

گرچه مشکل کمبود دلار در مقاطع مختلفی از تاریخ در برخی کشورها اتفاق افتاده، اما تا کنون هیچ یک از این کشورها خود را از عرف بین المللی تجارت در جهان کنار نکشیده و حتی در مواردی نیز از ذخایر طلای خود برای جبران ضرر و راه نجات کشورشان استفاده کرده اند، اما از آنجا که کشور ما همیشه در پی سیاست حذف صورت مسئله به جای پیدا کردن راه حل بوده، این بار نیز به جای رفع معضلات و مشکلات و همچنین ترتیب سیاست های صحیح  خواستار حذف دلار و به کارگیری دیگر ارزهای غیر رایج و کم اعتبار شده اند.

از سوی دیگر نیز تبدیل این ارزها به ریال خود هزینه های دیگری به همراه دارد که باعث ضرر بیشتر شده و به طور طبیعی اعمال این گونه سیاست ها هزینه های زیادی را همراه با ریسک بالا متوجه سرمایه های ملی و منافع اقتصادی کشور می کند، که به خودی خود از منافع کشور و مردم کم کرده و باعث از دست دادن جایگاه و اعتبار هر چند ناچیز بین المللی در تجارت جهانی خواهد شد.

گرچه در حال حاضر تجربه این نوع تجارت را با کشوری مانند چین داشته ایم، به گونه ای که بنابه گفته عضو کمیسیون انرژی مجلس هشتم؛ چینی ها در عین اینکه به جای دلار با یوان خود نفت با ارزش را از ایران می خرند، اما از سوی دیگر برای نحوه پرداخت آن و همچنین نرخ نفت خریداری شده، خود شرایط و قیمت تعیین کرده و حتی نحوه خرید ایران از این کشور را در ازای پرداخت یوان نیز مشخص کرده و به طرف ایرانی خود اجازه خرید هر نوع کالا و خدماتی را توسط یوان نمی دهند و این خود نمونه ای از مشکلات پیش روی کشور در پی حذف از روند طبیعی و تجارت بین المللی است.

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید
Skyscraper large